escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa istanbul escort istanbul escort istanbul escort proxy
Bugun...



Hastane Öncesi Karın Travmalı Hastalara Yaklaşım

Baş, boyun ve toraks travmalarından sonra üçüncü en sık ölüm nedenidir. Tüm travmaya bağlı ölümlerin % 10’u karın travmalarına bağlıdır. Karın travmalarına bağlı ölümlerin erken tanı ve tedavi ile yüksek oranda önlenebilir olması nedeni ile önemini korumaktadır.

facebook-paylas
Tarih: 10-10-2017 12:25

Hastane Öncesi Karın Travmalı Hastalara Yaklaşım

EPİDEMİYOLOJİ
Baş, boyun ve toraks travmalarından sonra üçüncü en sık ölüm nedenidir. 
Tüm travmaya bağlı ölümlerin % 10’u karın travmalarına bağlıdır. 
Karın travmalarına bağlı ölümlerin erken tanı ve tedavi ile yüksek oranda önlenebilir olması nedeni ile önemini korumaktadır.
 
ETYOLOJİ
1- Künt Travmalar
2- Penetran Travmalar
-Kesici-delici alet yaralanmaları
-Ateşli silah yaralanmaları
 

Künt Karın Travmaları

Künt karın travmasının nedenleri sırası ile trafik kazaları, yüksekten düşmeler ve direkt darbelerdir. 

En sık yaralanan organlar karaciğer, dalak ve böbreklerdir. 

Diyafragma, duodenum, pankreas ve içi boş organ yaralanmaları  daha az sıklıkta görülürler.

Künt karın travmalarına % 90 oranında diğer sistem yaralanmaları eşlik eder. 
 
Bu hastalar ÇOĞUNLUKLA MULTİTRAVMALI HASTALARDIR.
 
 

Penetran Karın Travmaları

Penetran yaralanmalar çoğunlukla bıçak, ateşli silah ya da fırlayan parçalar nedeniyle olur. 

En sık yaralanan organlar sırasıyla ince barsak, karaciğer, mide ve kolondur.

Karına penetre ateşli silah yaralanmalarında karın içi organ yaralanma olasılığı % 90–98 gibi  yüksek orandadır.

Karına penetre kesici-delici alet yaralanmalarında organ yaralanma olasılığı % 55-60’dır. 

 

GENEL DEĞERLENDİRME-1

Öncelikli yaklaşım ABCDE

Künt karın travmalarında karın içinde önemli yaralanma olmasına karşın, dışarıdan hiçbir şey belli olmayabilir ve tanıda fizik muayene güvenilir değildir. 

Tanıyı güçleştiren nedenler;
-Birlikte olan kafa travması ve bilinç kapalılığı, 
-Hastanın şokta olması, 
-Alkol ya da uyuşturucu maddeler almış olması,
-Karın dışı travmaların bulunmasıdır. 
-Geriatrik hastaların ağrıya cevabı azalmış olabilir. 

 

GENEL DEĞERLENDİRME-2

Yaralanmanın mekanizması, vurma, çarpma izleri, ekimoz gibi bulgular kontrol edilmeli, 

Görünen yara, ezik, çürük vs. ya da distansiyon varsa karın içi kanamadan şüphelenilmeli,

Ancak bu belirti ve bulgular karın içi kanama işareti olabileceği gibi karın içi kanaması olan hastalarda bazen bu bulgular gözlenemeyebilir.

Hastane öncesi bakımda anksiyete, ajitasyon ve dispne gibi bulgular açısından duyarlı olunmalıdır. 

 

 

GENEL DEĞERLENDİRME-3

En güvenilir bulgu açıklanamayan bir nedenden dolayı şokun gelişmesidir. 

Künt travma sonrası hipovolemi tespit edilen çoklu travmalı hasta aksi kanıtlanıncaya kadar karın travması var diye kabul edilerek, ona göre yaklaşımda bulunulmalıdır.  

Özellikle toraks, pelvis ve ekstremite lezyonu saptanamayan ya da bunlarda saptanan lezyonların mevcut hipovolemiyi açıklayamadığı durumlarda daha duyarlı olunmalıdır.

 

 

GENEL DEĞERLENDİRME-4
 
-Karın yaralanması olasılığını belirlemede; 
-Yaralanmanın mekanizması ya da vücutta yaptığı hasar,
-Travmanın dıştan görünümü,
-Açıklanmayan şok nedeni,
-Şokun derecesi,
-Abdominal rijidite, defans ya da distansiyonun olmasıdır.
 

GENEL DEĞERLENDİRME-5

Penetran yaralanmalar daha hızlı tanılanırlar.  Penetran yaralanmalarda belirlenmesi gereken önemli unsurlar; yaralama zamanı,  yaralanmaya neden olan aletin özelliği, vuran kişi ile vurulan kişi arasındaki mesafe, isabet eden kurşun sayısı, olayın olduğu yerdeki kan miktarı.

 

 

GENEL DEĞERLENDİRME-6

Ateşli silah yaralanmalarında kurşunun girişi deliği küçük, çıkış deliği daha büyüktür.

 Kurşun blast etkisi ile sadece girdiği organa değil çevredeki dokulara da hasar verebilir. 

Kesici-delici alet yaralanmalarında ise karın içi organ eviserasyonu ve hipovolemi bulguları tespit edilmelidir.  

Karın travmalarında en önemli unsur temel yaşam desteği sağlandıktan sonra hastanın hızla en uygun sağlık kuruluşuna naklinin sağlanmasıdır.

 
 
 
 

Anamnez

Kaza hakkındaki tüm bilgiler ayrıntılı bir şekilde elde edilmelidir.

Şuuru açık hastalarda karın ağrısı, hematemez, hematoşesi, hematüri sorgulanmalı ve izlenmelidir.

Ağızda kuruluk ve susuzluk hissi karın içine kanamayı düşündürmelidir.

 

 

FİZİKİ MUAYANE / İNSPEKSİYON


Karın bölgesi açılır (Giysiler çıkarılır/kesilir).
Hipotermi gelişmesi önlenir. 
Karın ön duvarı, sırt, lomber bölgeler, alt torakal bölge ve perine dikkatli bir şekilde gözlenir. 
Penetran travmalarda;
yaraların sayısı, 
yaralanma bölgesi, 
yaralanmaya yol açan aletin özellikleri. 
Künt travmalarda;
emniyet kemeri izi, 
abrazyonlar, 
laserasyon,
kontüzyonlar, 
skrotum, penis ve perinde hematom olup olmadığı gözlenir.
Karnın solunuma eşlik edip etmediği, distansiyon olup olmadığı incelenir. 

 

 

FİZİKİ MUAYANE / PALPASYON


Bilinci açık hastalar karın içi organ yaralanması açısından önemli ipuçları verir. 
Ancak travmanın ilk saatlerinde vertebra ve pelvis kırıklarında, alkollü hastalarda, bilinci kapalı hastalarda ve yaşlılarda güvenilir sonuçlar vermez.

         İstemli ya da istemsiz defans, rijidite ve/veya rebound, tenderness ezikler, çürükler, inflamasyon ya da hemorajiyi işaret edebilir. 
Bununla birlikte palpasyon var olan hemarajiyi arttırabileceğinden derin palpasyondan sakınılmalıdır.
Pelvik instabilite pelvik kuşağa  yumuşak bir şekilde bası uygulayarak değerlendirilir.

 

FİZİKİ MUAYANE / OKSÜLTASYON


Her dört kadran birer dakika dinlenmelidir.
Travmanın direkt etkisine bağlı paralizi ya da periton boşluğuna dökülen irritan sıvılara bağlı gelişebilen barsak seslerinde azalma tespit edilir.
Barsak seslerinde azalma tespit edilmesi hastanın hastane öncesi tedavisinde değişikliğe neden olmayacağından barsak seslerinin dinlenmesi için zaman harcanmamalıdır.

 

FİZİKİ MUAYANE / PERKÜSYON


Primer olarak karında hassasiyet olup olmadığı araştırılır.
Rektal ve Vajinal Muayene
Penetran yaralanmalar ya da pelvis kırıklarında kırık kemiklere bağlı rektum ve vaginada olabilecek yaralanmaları değerlendirmek için acil serviste uygulanmalıdır. 
Penis Muayenesi
Penis ya da perinede hematom, metüste kan görülmesi üriner sistem yaralanmasını düşündürmelidir.

 

 

KARIN TRAVMALI OLGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ


-Hastane Öncesinde olay yeri ve hasta hızla değerlendirilir. 
-Birinci değerlendirme yapılarak temel ve ileri yaşam desteği sağlanır.
-Sistolik Kan Basıncı (SKB) 90 mm Hg’nın altında ise aksi kanıtlanana kadar hemodinamik dengenin bozuk olduğu kabul edilir. 
-Periferik damar yolu açılır. Şok bulguları varsa, ilave damar yolları açılır ve hızlı sıvı resüsitasyonuna başlanır. 
-Başlangıç sıvı tedavisi olarak IV yolla kristalloidler uygulanır. 2 Lt. RL/SF solüsyonu ilk 15-20 dakika içinde verilir. 
-Kısa nörolojik değerlendirme yapılır.
-Elbiseler açılarak hasta gözlenir. Hipotermiden korunur.

 
Batan Cisim Var İse;
-Batan cisimler kesinlikle hareket ettirilmez ve çıkarılmaz. 
-Olayının olduğu yerde / hastanın taşınması sırasında batan cismin lokalizasyonu, immobilizasyonu elle sağlanır.
-Kanama varsa objenin etrafına elle direkt baskı yapılır.
-Karın palpe edilmez. 


Karın İçi Organ Eviserasyonu Var İse;
-Organların yerine sokulması gibi bir girişim yapılmaz. 
-Evisere karın içi organların kurumalarını önlemek için steril ılık salin solüsyonu ile nemlendirilir. 
-Evisere bölgenin sıcaklığını korumak için ıslak pansumanın üzerine ayrıca geniş kuru pansuman örtülür.
-Karın travmalı hasta hızlı bir şeklide en yakın ve en uygun sağlık kuruluşuna nakli sağlanır.




Kaynak: trk

Editör: Prm. İslam Çağrı ÇEVİK

Bu haber 1036 defa okunmuştur.


Etiketler :

FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER Sağlıkçı Eğitim Merkezi Haberleri

Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YAZARLAR
HABER ARA
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR

Web sitemize nasıl ulaştınız?


resmi ilanlar
HABER ARŞİVİ
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Medipol Başakşehir 30 19 6 5 52 30 62 +22
2 Galatasaray 29 19 7 3 65 30 60 +35
3 Beşiktaş 29 17 4 8 56 24 59 +32
4 Fenerbahçe 29 16 4 9 58 31 57 +27
5 Trabzonspor 29 12 7 10 53 42 46 +11
6 Kayserispor 30 12 10 8 40 46 44 -6
7 Göztepe 29 12 10 7 42 47 43 -5
8 Sivasspor 29 12 12 5 38 45 41 -7
9 Kasımpaşa 29 11 11 7 46 46 40 0
10 Yeni Malatyaspor 29 10 11 8 34 38 38 -4
11 Antalyaspor 29 9 12 8 35 48 35 -13
12 Akhisarspor 29 9 13 7 38 48 34 -10
13 Bursaspor 29 9 14 6 35 40 33 -5
14 Aytemiz Alanyaspor 29 9 15 5 45 50 32 -5
15 Gençlerbirliği 29 7 13 9 35 46 30 -11
16 Atiker Konyaspor 29 7 14 8 31 36 29 -5
17 Osmanlıspor FK 29 7 14 8 41 50 29 -9
18 Karabükspor 29 3 23 3 19 66 12 -47
Takım O G M B A Y P AV
1 Çaykur Rizespor 31 17 5 9 62 36 60 +26
2 Ümraniyespor 31 17 8 6 45 30 57 +15
3 MKE Ankaragücü 31 16 7 8 47 33 56 +14
4 Gazişehir Gaziantep FK 31 15 8 8 55 29 53 +26
5 Boluspor 31 16 10 5 47 27 53 +20
6 Altınordu 32 15 10 7 54 43 52 +11
7 Elazığspor 31 13 10 8 48 35 47 +13
8 BB Erzurumspor 31 12 9 10 48 40 46 +8
9 İstanbulspor 31 13 11 7 38 34 46 +4
10 Balıkesirspor Baltok 31 14 11 6 50 44 45 +6
11 Giresunspor 31 11 12 8 43 38 41 +5
12 Adanaspor 31 11 13 7 38 47 40 -9
13 Adana Demirspor 31 10 14 7 40 43 37 -3
14 Eskişehirspor 31 10 14 7 54 53 34 +1
15 Denizlispor 31 9 15 7 36 44 34 -8
16 Samsunspor 31 7 11 13 26 39 34 -13
17 Manisaspor 32 7 22 3 30 73 15 -43
18 Gaziantepspor 31 2 25 4 13 86 7 -73
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 31 22 4 5 59 13 71 +46
2 Menemen Belediyespor 31 21 4 6 61 21 69 +40
3 Afjet Afyonspor 31 19 5 7 56 29 64 +27
4 Keçiörengücü 31 18 7 6 74 37 60 +37
5 Sivas Belediyespor 31 17 5 9 50 25 60 +25
6 Sancaktepe Belediyespor 31 15 6 10 50 29 55 +21
7 İnegölspor 31 15 9 7 45 39 52 +6
8 Sarıyer 31 12 14 5 40 40 41 0
9 Etimesgut Belediyespor 31 11 12 8 38 38 41 0
10 Kastamonuspor 1966 31 12 16 3 42 40 39 +2
11 Tokatspor 31 10 12 9 34 43 39 -9
12 Eyüpspor 31 11 16 4 51 59 37 -8
13 Amed Sportif 31 10 14 7 36 40 34 -4
14 Bucaspor 31 9 15 7 45 56 31 -11
15 Tuzlaspor 31 8 16 7 36 48 31 -12
16 Bodrumspor 31 8 16 7 35 51 31 -16
17 Kocaeli Birlikspor 31 4 23 4 26 69 13 -43
18 Mersin İdmanyurdu 31 1 29 1 18 119 17 -101
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 31 22 3 6 58 21 72 +37
2 Kemerspor 2003 31 15 5 11 61 40 56 +21
3 Bayburt Grup Özel İdare 31 15 6 10 44 29 55 +15
4 Bayrampaşa 31 14 8 9 38 31 51 +7
5 Düzcespor 31 13 7 11 39 33 50 +6
6 Ofspor 31 14 11 6 34 25 48 +9
7 Halide Edip Adıvar SK 31 12 8 11 43 29 47 +14
8 Erbaaspor 31 12 10 9 44 36 45 +8
9 Batman Petrolspor 31 11 9 11 39 32 44 +7
10 Yeni Altındağ Bld. 31 10 13 8 39 42 38 -3
11 Çatalcaspor 31 9 13 9 26 34 36 -8
12 Kozan Belediyespor 31 10 16 5 39 48 35 -9
13 Yomraspor 31 9 14 8 22 40 35 -18
14 Erzin Belediyespor 31 9 16 6 31 47 33 -16
15 12 Bingölspor 31 6 13 12 27 41 30 -14
16 Bergama Belediyespor 31 7 16 8 32 52 29 -20
17 Orhangazi Belediyespor 31 5 14 12 26 47 27 -21
18 Çanakkale Dardanel SK 31 5 16 10 34 49 25 -15
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
20.04.2018 20:00 İstanbul Başakşehir 3 - 1 Kayserispor
21.04.2018 13:30 Gençlerbirliği 0 - 1 Osmanlispor FK
21.04.2018 13:30 Kardemir Karabükspor 1 - 2 Bursaspor
21.04.2018 19:00 Aytemiz Alanyaspor - Galatasaray
21.04.2018 16:00 Trabzonspor - Demir Grup Sivasspor
22.04.2018 19:00 Beşiktaş - Evkur Yeni Malatyaspor
22.04.2018 16:00 Atiker Konyaspor - Kasımpaşa
22.04.2018 16:00 Teleset M. Akhisarspor - Göztepe
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
20.04.2018 18:00 Altınordu 3 - 0 Manisaspor
21.04.2018 13:00 Elazığspor 2 - 2 Adanaspor
21.04.2018 15:00 Boluspor - İstanbulspor
21.04.2018 15:00 Gaziantepspor - Eskişehirspor
22.04.2018 15:30 Ankaragücü - Gaziantep Bykşhr Bld.
22.04.2018 13:00 Samsunspor - Denizlispor
22.04.2018 18:00 Balıkesirspor - Umraniyespor
22.04.2018 18:00 Ç.Rizespor - Giresunspor
22.04.2018 15:30 Adana D.Spor - Erzurum BB
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
22.04.2018 15:30 Afjet Afyonspor - Kastamonuspor
22.04.2018 15:30 Bodrumspor - Etimesgut Belediyespor
22.04.2018 15:30 Tuzlaspor - Eyüpspor
22.04.2018 15:30 Mersin İ.Y. - Sarıyer
22.04.2018 15:30 Tokatspor - İnegölspor
22.04.2018 15:30 Keçiörengücü - Amed Sportif
22.04.2018 15:30 Bucaspor - Menemen Bld.
22.04.2018 15:30 4 Eylül Bld. - Kocaeli Birlik Spor
22.04.2018 15:30 Hatayspor - Sancaktepespor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
22.04.2018 15:30 Erzin Belediyespor - Ofspor
22.04.2018 15:30 Orhangazispor - Erbaaspor
22.04.2018 15:30 Yomraspor - Bayburt Genclikspor
22.04.2018 15:30 12 Bingolspor - Dardanelspor
22.04.2018 15:30 Catalcaspor - Kozan Belediyespor
22.04.2018 15:30 Manisa Büyükşehir Belediyespor - Batman Pet.
22.04.2018 15:30 Bayrampaşa - Bergama Belediyespor
22.04.2018 15:30 Tekirova Bld. - Halide Edip Adivar Spor
22.04.2018 15:30 Duzcespor - Yeni Altindag Belediyespor
GÜNLÜK BURÇ
HAVA DURUMU
NAMAZ VAKİTLERİ
YUKARI YUKARI